Turn the Triangle into a Diamond
Wanneer heb je voor het laatst je team zien stralen bij een oplevering? Niet opluchting dat het af is. Niet tevreden dat de deadline is gehaald. Maar echte pure trots - het gevoel dat dit jullie gezamenlijke prestatie was, niet een specificatie die jullie hebben uitgevoerd.
We zijn gewend om naar projecten en productontwikkeling te kijken door de bril van de ijzeren driehoek van projectmanagement. Succes wordt afgemeten aan de manier waarop we de factoren kwaliteit, tijd, budget en scope weten te beheersen. Als een project mislukt dan is het ALTIJD de schuld van één van deze factoren, of tenminste een combinatie.
Als Product Owner heb je dit waarschijnlijk vaker meegemaakt dan je lief is. En misschien ben je, net als ik, gaan vermoeden dat er iets fundamenteels ontbreekt in hoe we naar projectsucces kijken. Waarom is je Team eigenlijk geen factor in dit model?
Leicester city & een geheim optreden van Elvis
Op 2 mei 2016 gebeurde iets wat volgens statistici simpelweg onmogelijk was. Leicester City, een bescheiden voetbalclub uit de Engelse Midlands, werd kampioen van de Premier League door Manchester City (en veel andere grote clubs daarvoor) te verslaan. De bookmakers hadden hun kansen op 5000:1 geschat - dezelfde kans dat Elvis Presley nog in leven is en optreedt voor de harde kern van zijn fanclub.
Waarom is dat zo bijzonder? Aan het verschil in resources ligt het in ieder geval niet - Manchester City beschikte over viermaal het salarisbudget, zesmaal de transferuitgaven, een selectie die achtmaal meer waard was. Ze hadden jaren ervaring en faciliteiten waar Leicester City alleen maar van kon dromen. Waar lag het dan wel aan?
Het verschil zat in wat coach en trainer Claudio Ranieri voor zich zag. Hij bouwde een team, geen strategie, die geloofde. Ze deelden een visie. Ze vertrouwden elkaar blind, en speelden alsof hun leven ervan afhing.
Leicester City bewees wat Excel niet kon voorspellen: de kracht van een team dat volledig aligned is, overstijgt iedere calculatie.
Wat Leicester City laat zien, is geen sportwonder. Het is een spiegel voor elke Product Owner.
Want ook jij werkt dagelijks met modellen die beloven dat controle leidt tot succes: roadmaps, planningen, estimates, scope-afspraken. De moderne variant van de ijzeren driehoek.
Deze modellen zijn niet verkeerd, maar ze lossen geen probleem op zolang teams geen gedeelde betekenis ervaren, geen vertrouwen voelen en geen eigenaarschap nemen.
Om te laten zien hoe een aligned team het verschil kan maken, moeten we naar een situatie waarin alle voordelen aan één kant lijken te liggen. Waar planning, resources en macht maximaal zijn geconcentreerd, maar waar toch verloren wordt. Welkom in Mordor.
De Reis naar Mordor: Een Les in Teamkracht
Sauron van Mordor had alles mee. Een immens leger, onsterfelijke Nazgûl, onbeperkte resources en tijd. Op de balans van de ijzeren driehoek was zijn positie onaantastbaar: maximale scope, maximale middelen, nul risico.
Tegenover hem stonden twee hobbits: Frodo en Sam.
Geen leger. Geen groot plan. Geen middelen die op papier indruk maakten. Wat zij wel hadden, was iets wat geen Palantír kon tonen en geen Nazgûl kon breken: volledige toewijding aan elkaar en aan hun missie.
Op de hellingen van Mount Doom breekt Frodo. De Ring is te zwaar. Volgens elk rationeel model is de missie mislukt. En dan zegt Sam:
"Ik kan de Ring niet voor u dragen, maar ik kan u wel dragen!"
Dit is geen sentiment. Dit is teamkracht in zijn puurste vorm. Sam neemt de taak niet over, maar wel de last die hij kán dragen. Hij vult aan waar Frodo tekortschiet. Zo wordt het onmogelijke mogelijk.
Sauron verloor niet door gebrek aan resources. Hij verloor omdat hij de kracht van verbinding onderschatte.
Turning the triangle into a diamond
In veel organisaties word je als Product Owner - vaak onbedoeld - gevangen in het driehoek-model. Bovenaan staan stakeholders en management, onderaan staat het team waar je onderdeel van bent. In het midden sta jij als smalle verbindingslijn doorgeefluik waarlangs alle vragen, ideeën, keuzes en details lopen.
Dat voelt efficiënt, maar het maakt je een bottleneck. Het vergroot ruis en houdt het team weg van de echte context. Het team krijgt taken, geen betekenis. Requirements, geen richting.
Het principe 'turn the triangle into a diamond' draait dit om. Jouw smalle doorgeefluik-gevangenis wordt een brede ruimte waarin probleembegrip, opties en keuzes ontstaan.
Claudio Ranieri deed dit bij Leicester City. Hij dicteerde niet. Hij creëerde een omgeving waarin spelers zelf beslissingen namen, vanuit gedeelde visie en vertrouwen. Hij was geen doorgeefluik, maar architect van gedeeld begrip.
Het Drexler/Sibbet Team Performance Model
Wat Leicester City en de Fellowship gemeen hebben, is dat hun succes geen toeval was. Het volgde een patroon.
Een van de meest complete beschrijvingen daarvan is het Drexler/Sibbet Team Performance Model. Het laat zien dat teams niet ontstaan door planning of structuur, maar groeien door herkenbare fasen heen. Net als de reis naar Mordor.
Oriëntatie – Waarom zijn we hier? Er is nog geen team, alleen individuen.
Vertrouwen – Relaties ontstaan, veiligheid groeit.
Doelverheldering – Het gezamenlijke doel wordt scherp.
Commitment – Mensen kiezen bewust voor het geheel.
Implementatie – Rollen en werkwijzen vallen op hun plek.
High performance – Het team functioneert als één geheel, ook onder extreme druk.
Vernieuwing – Reflectie, afronding en ruimte voor wat komt.
Het belangrijkste inzicht: teamontwikkeling is niet lineair, maar cyclisch. Veranderingen zoals een nieuw teamlid of grote scopewijziging kunnen ervoor zorgen dat een team weer in een eerdere fase terechtkomt.
Door het Drexler/Sibbet model te integreren in je productontwikkeling kun je teamdips bij verandering voorspellen, gericht investeren in vertrouwen, herkennen wanneer je team vastloopt en het bereiken van high performance vieren én behouden.
De Diamond Sprint Zero: Begin Morgen
Wil je morgen beginnen met de transformatie van driehoek naar diamant? Start met een Diamond Sprint Zero: éénweek om van doorgeven naar samen begrijpen te gaan.
Dag 1-2: Context & Klantinzichten Verzamel data, support-cases, gebruikersinterviews. Laat het hele team de signalen horen – niet gefilterd door de PO.
Dag 2-3: Gezamenlijk het probleem scherp krijgen Journey maps, story maps, empathy maps. Bouw samen het beeld van het probleem. Geen PowerPoint-presentaties van de PO, maar markers op whiteboards met het hele team.
Dag 3-4: Hypotheses Formuleren Formuleer toetsbare hypotheses en werk 2–3 oplossingsrichtingen uit, inclusief trade-offs en risico's.
Dag 4-5: Oplossingsrichtingen Schetsen Laat het team 2-3 mogelijke oplossingen uitwerken, inclusief trade-offs en risico's. Niet één oplossing van de PO, maar opties van het team.
Dag 5: Gezamenlijke Besluitvorming Kies samen de eerste stap, leg kaders en decision rights vast, en ga bouwen.
Dit ene ritueel zet de toon: van doorgeven naar samen begrijpen én samen kiezen.
Signalen dat de transformatie werkt
Je weet dat je op de goede weg bent wanneer:
Het team betere vragen stelt – "Welk effect willen we zien?" in plaats van alleen "Wat moeten we bouwen?"
Oplossingen vanuit het team komen – Met onderbouwde trade-offs, niet als reactie op specificaties
Stakeholders meer transparantie ervaren – En minder verrassingen bij opleveringen
Jij meer tijd voor strategie hebt – Minder voor micro-specificaties en doorgeefluik-taken
De energie in het team anders is – Niet het doen van taken, maar het oplossen van problemen
Conclusie: De Diamant Schittert door zijn Mensen
De ijzeren driehoek heeft ons structuur en discipline gebracht. Maar in een wereld waarin technologie steeds makkelijker wordt en voor iedereen beschikbaar is, maken mensen en samenwerking uiteindelijk het verschil. De beste producten ontstaan niet ondanks mensen, maar dankzij hen.
De diamant vervangt de driehoek niet, hij verrijkt haar. Scope, tijd en budget blijven relevant, maar worden versterkt door een vierde facet: het team.
De toekomst van projectmanagement vraagt geen betere controle, maar beter gedeeld begrip. Geen Product Owner als bottleneck, maar als regisseur. Geen teams die uitvoeren, maar teams die eigenaarschap nemen.
Bouw geen projecten. Bouw geen producten. Bouw teams die trots zijn op wat ze samen mogelijk maken.
Leicester City's motto is "Foxes Never Quit. De Fellowship's belofte was: "You have my sword... and my bow... and my axe."
Wat is het motto van jouw team? En belangrijker: geloven ze erin?
Dit artikel is geschreven door Jermain Bosvelt-Cornelissen van FIT Product Owner Company, waar we trots zijn wat wij met ons team voor elkaar kunnen krijgen. Hoe laat jij jouw team schitteren?